Drgania sinusoidalne (Test Fc) - wytrzymałość mechaniczna i poszukiwanie rezonansów.
Metoda podaje znormalizowaną procedurę określania zdolności komponentów, urządzeń i innych wyrobów do wytrzymania określonych ostrości drgań sinusoidalnych. Ujawnia słabości mechaniczne i pogorszenie parametrów próbki opakowanej lub nieopakowanej.
Służy do oceny dopuszczalności wyrobu, wykazania wytrzymałości mechanicznej oraz badania zachowania dynamicznego (rezonansów). Norma dopuszcza klasyfikację komponentów według wybranych z niej poziomów ostrości.
Test dowodzi, że próbka zamocowana jak w eksploatacji przenosi drgania harmoniczne o zadanej amplitudzie w zadanym zakresie częstotliwości przez zadany czas bez uszkodzeń i utraty funkcji. Test ujawnia także częstotliwości krytyczne (rezonanse).
Drgania w taborze mają charakter losowy szerokopasmowy i normy kolejowe badają je metodą IEC 60068-2-64. Zapis „IEC 60068-2-6” w karcie bez zakresu częstotliwości, amplitudy i czasu trwania nie pozwala ocenić ostrości.
Próbkę mocuje się na wzbudniku zgodnie z IEC 60068-2-47. Sygnał sterujący pobiera się w punkcie odniesienia wybranym spośród punktów kontrolnych umieszczonych na uchwycie, stole lub próbce jak najbliżej punktów mocowania.
Częstotliwość zmienia się wykładniczo w czasie, a szybkość przemiatania wynosi jedną oktawę na minutę z tolerancją ±10 %. Przebieg: pomiary wstępne, badanie odpowiedzi drganiowej (poszukiwanie rezonansów), wytrzymałość przez przemiatanie w zadanym zakresie częstotliwości albo wytrzymałość przy stałych częstotliwościach (krytycznych lub z góry ustalonych), pomiary pośrednie, odzysk, pomiary końcowe.
Amplitudę zadaje się jako przemieszczenie poniżej częstotliwości przejścia i jako przyspieszenie powyżej niej; nomogramy normy operują częstotliwościami przejścia 8–10 Hz i 58–62 Hz. Tolerancja amplitudy w punkcie odniesienia wynosi ±15 %, w punktach kontrolnych ±25 % do 500 Hz i ±50 % powyżej 500 Hz; ruch poprzeczny nie przekracza 50 % zadanej amplitudy do 500 Hz i 100 % powyżej.
Ostrość to zakres częstotliwości, amplituda (przemieszczenie/przyspieszenie) i czas trwania (liczba cykli przemiatania lub czas), wybierane przez specyfikację wyrobu.
W karcie sprawdź zakres częstotliwości (Hz), amplitudę (mm lub m/s² / g), czas trwania lub liczbę cykli przemiatania oraz liczbę osi; dopiero taki zestaw ma wartość porównawczą. Dla urządzeń taboru norma IEC 61373 (wyd. 3.0, 2026) przywołuje normatywnie IEC 60068-2-27, IEC 60068-2-47 i IEC 60068-2-64 (drgania losowe); zapis IEC 60068-2-6 w karcie nie zastępuje badania wg IEC 61373.
